آخرین خبرها
خانه / سخن

سخن

جلال خالقی مطلق: شاهنامه متنی دشوار آسان نماست

جلال خالقی مطلق

شاهنامه متنی دشوار آسان نماست. بدین معنی که حتی کسی که از پیش مطالعه ای در این کتاب نداشته باشد، در همان خواندن نخستین آن، مضمون بیت ها و موضوع سخن را از جریان داستان حدس میزند و خود را کمتر نیازمند به دقت در سخن سراینده می بیند. ولی اگر به سببی ناچار به باریک نگری بیشتری در متن ... ادامه مطلب »

فردوسی، تجدید کنندهٔ جاویدان خردِ ایرانشهری در ادب فارسی / سید جواد طباطبایی

فردوسی، تجدید کنندهٔ جاویدان خردِ ایرانشهری در ادب فارسی / سید جواد طباطبایی

سید جواد طباطبایی اگرچه شعر فارسی با نخستین پارسی گویان و، از آن پس، در سده های شکوفایی ادب ایران، یعنی از نخستین شاعران، از رودکی تا فردوسی و خیام، و از سرایندگانی چون سعدی، جلال الدین رومی و حافظ تا جامی، که واپسین شاعر مهم دورهٔ قدیم و سرآغاز انحطاط ادبی ایران بود، پیوندهایی با اندیشیدن فلسفی داشت، اما ... ادامه مطلب »

در واژه گزینى نیز باید اعتدال را در نظر گرفت / ژاله آموزگار

در واژه گزینى نیز باید اعتدال را در نظر گرفت / ژاله آموزگار

در فرهنگستان زبان و ادب فارسى گروههاى مختلفى در تلاشند تا با یارى گرفتن از ریشه هاى زنده زبان واژه سازى و معادلسازى کنند و زبانهاى کهن ایرانى را نیز در نظر دارند، ولى مثل هر موضوع دیگرى در واژه گزینى نیز باید اعتدال را در نظر گرفت، چرا که «اعتدال» با نام «پیمان» اساس فرهنگ ایرانى است؛ در ادبیات ... ادامه مطلب »

چگونه ایرانی می‌توانیم ماند؟ / میر جلال الدین کزازی

چگونه ایرانی می‌توانیم ماند؟ / میر جلال الدین کزازی

نیازی که ما ایرانیان داریم به این که چونان ایرانی بر خود بنازیم و بر جهان سربرافرازیم از آنجاست که ما در این جهان، جهانی بیگانه با خویشتن، جهانی که به سوی یکپارچگی، یکنواختی، همسانی، دواسبه می‌تازد بیش از هر زمان بدان نیاز داریم که ایرانی بمانیم. چگونه ایرانی می‌توانیم ماند؟ پاسخی که من به این پرسش ناگریز بنیادین می‌دهم ... ادامه مطلب »

شاهنامه مجموعه منسجمی از اساطیر باستانی و روایات تاریخی سنتی است/منوچهر مرتضوی

شاهنامه مجموعه منسجمی از اساطیر باستانی و روایات تاریخی سنتی است/منوچهر مرتضوی

اگر کسانی شاهنامه را مجموعه افسانه ها و داستانهای پهلوانی یا مجموعه داستانها و سرگذشت پادشاهان بپندارند، قطعا اشتباه می کنند. شاهنامه مجموعه منسجمی از اساطیر باستانی و روایات تاریخی سنتی و داستانهای پهلوانی است که سرگذشت اقوام ایرانی را در چهارچوب آرمان ملی منعکس می سازد و شهریاران و پهلوانان شاهنامه تا پایان داستان اسکندر نماینده ادوار و حوادث ... ادامه مطلب »

عجز و درماندگیِ تمام معمارانِ زبان فارسی در برابر فردوسی/ محمدرضا شفیعی کدکنی

عجز و درماندگیِ تمام معمارانِ زبان فارسی در برابر فردوسی/ محمدرضا شفیعی کدکنی

عجز و درماندگیِ تمام معمارانِ زبان فارسی در برابر فردوسی [بحثی در فُرم] ببینید گزینشِ فردوسی در تقابلِ واژه‌ها، چه فرمی به وجود آورده است که تمامِ معمارانِ زبانِ فارسی در برابر آن جز درماندگی و عجز چیزی ندارند: ببینیم تا اسبِ اسفندیار سوی آخُر آید همی بی سوار و یا بارهٔ رستمِ جنگجوی به ایوان نهد بی خداوندْ روی ... ادامه مطلب »

فردوسی بزرگترین ایرانی در تمام ادوار / محمد امین ریاحی

فردوسی بزرگترین ایرانی در تمام ادوار و قرون بوده است / محمد امین ریاحی

ملت ایران در طی چند هزار سال گذشتهٔ درخشان خود بزرگانی از فرمانروایان و شاعران و حکیمان و دانشمندان و هنرمندان و سرداران و جنگاوران در دامان خود پرورانیده که مایهٔ سرافرازی و بلند نامی ما در جهانند و از آن میان بزرگترین و نامدارترین ایرانی، فردوسی طوسی است. وقتی شخصیت بزرگان رفته را بر مبنای تأثیری که بعد از ... ادامه مطلب »

فردوسی ، اوج جریانی بود که با مقاومت ایرانیان در مقابل اعراب شکل گرفت/ فتح الله مجتبایی

فردوسی ، اوج جریانی بود که با مقاومت ایرانیان در مقابل اعراب شکل گرفت/ فتح الله مجتبایی

اگر فردوسی و یکی دو چهره دیگر نبودند ما هم مثل برخی اقوام دیگر هویت ملی و فرهنگی خود را از دست می دادیم. شاهنامه که از ابتدای خلقت – بنا به اندیشه ما ایرانی ها – شروع می شود و تا پایان حیات یزدگرد ادامه می یابد، تداوم فکری و معنوی ما را به هم ربط می دهد و ... ادامه مطلب »

فردوسی قهرمان‌ها را چرخانده است / ژاله آموزگار

فردوسی قهرمان‌ها را چرخانده است / ژاله آموزگار

فردوسی قهرمان‌ها را چرخانده است؛ یعنی هیچگاه نخواسته که دین و باور خاصی را ترویج دهد. مثلا به جای آنکه مشی و مشیانه را مطرح کند این دو واژه را حذف کرده است. در حالی که در تاریخ طبری و … این موضوعات وجود دارد. وی سعی داشته که بدین شکل این اثر را نگاه دارد که با هیچ یک ... ادامه مطلب »

شاهنامه یکی از پر خواننده‌ترین متون ادبی بوده است / سجاد آیدنلو

شاهنامه يكی از پر خواننده‌ترين متون ادبی بوده است / سجاد آیدنلو

در تاریخ فکری و اجتماعی ایرانیان، شاهنامه یکی از پر خواننده‌ترین متون ادبی بوده است و همین سبب شده است که کاتبان انواع دستبردها و دخالت‌ها را در حماسه ملی ایرانیان وارد کنند. یکی از این گونه تصرفات، وارد کردن ابیاتی به متن بوده است. این کار به سه دلیل انجام شده است. یکی آن که شاهنامه جلوه نمایانی در ... ادامه مطلب »