آخرین اخبار

مقالات

ایران در شاهنامه/ حسن انوری

ایران آشناترین نامی است که خواننده «شاهنامه» با آن روبرو می‌شود و بیش از هشتصد بار در سراسر شاهنامه تکرار شده است. این نام در شاهنامه به کجا اطلاق شده است؟ به یقین خوانندگان دقیق شاهنامه به ابهامی که از نظر جغرافیایی در کاربرد این واژه هست، توجه کرده و از خود پرسیده‌اند: ایران در شاهنامه با چه مرزهایی مشخص ... ادامه مطلب »

یادگار زریران و رزمنامۀ کنیزک / آرش اکبری مفاخر

یادگار زریران و رزمنامۀ کنیزک آرش اکبری مفاخر ایران نامگ سال ۲، شمارۀ ۱، بهار ۱۳۹۶ 1. مقدمه یادگار زریران از آثار حماسی باارزش ایرانی است كه در اوستا (آبان‌یشت، بند109؛ گوش‌یشت، بندهای 29–31) اشاره‌هایی گذرا به آن شده است. بنیاد شكل‌گیری این داستان به دوران اشكانی بازمي‌گردد، اما نوشتار نهایی آن در روزگار ساسانی به زبان پهلوی (فارسی میانه) ... ادامه مطلب »

گوهر و هنردر شاهنامه و بازتاب آن در ادب فارسی / قدمعلی سرامی

  دكتر قدمعلی سرّامی (دانشيار دانشگاه آزاد اسلامی واحد زنجان) چكيده يكي از كليدی ترين مباحث شاهنامه‌شناسي مبحث گوهر و هنر در اين حماسه است. از ديدگاه شاهنامه جهان‌آفرين، جهان كهين: مردم و جهان مهين: گيتي را هر يك با گوهري وي‍‍ژه آفريده است و هر دو ناگزير‌ند، فرمان گوهرها‌يشان را گردن گذارند امّا به گوهر جهان كهين (مردم) اختيار ... ادامه مطلب »

بازنمایی تصویر فرهنگی هند در شاهنامه فردوسی

  زاگرس زند* صبا پژمان فر** چکیده تصویری که در درازای تاریخ از دیگر ملتها و چهره ی فرهنگی/هویتی آنها در داستانها و روایات ملی ایرانیان شکل گرفته، بسیار مهم و دیرپا می تواند باشد. هند و ایران همواره از تمدنهای کهن و بزرگ جهان بوده که وارونه ی بسیاری از تمدنهای بزرگ، هنوز از میدان جهانی به در نشده ... ادامه مطلب »

رستم محکوم به مرگ در سرزمین اهریمنی / مریم دارا 

چکیده: اسطوره های ايراني بر سبك حماسه سرايی فردوسی تأثير بسيار داشته اند. ایران در اسطوره های ایرانی مرکز جهان اهوراداده است و از همین روی كيومرت، مشی و مشيانه و جفت اول فرزندان آنها در این سرزمین ساكن شدند. در سراسر شاهنامه نیز اهمیت و سپندی ایران مشخص است و انیرانیان نباید به این سرزمین دست یابند. در حماسه ... ادامه مطلب »

شخصیّت رستم بر اساس داستان رستم و اسفندیار در شاهنامه و نظریّه «خودشکوفایی» آبراهام مزلو

      نویسندگان رضا ستاری1 ؛ حجّت صفّار حیدری2 ؛ منیره محرابی کالی 3 1دانشیار زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه مازندران، بابلسر 2استادیار علوم تربیتی دانشگاه مازندران، بابلسر 3دانش‌آموخته دکتری زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه مازندران، ساری چکیده همواره روشنفکران و متفکّران مکاتب مختلف به قصد ترسیم سیمای انسان کامل، مؤلّفه‌هایی را ارائه کرده‌اند. آبراهام مزلو از پایه‌گذاران روانشناسی ... ادامه مطلب »

بررسی تطبیقی شخصیت آشیل و اسفندیار , رستم و هکتور در ایلیاد و شاهنامه

  ابوالقاسم اسماعیل پور ( استاد دانشگاه شهید بهشتی ) دو همتای آشیل و هکتور، یعنی اسفندیار و رستم در حماسه بزرگ منظوم ایرانی، شاهنامه فردوسی (سده 4 ه) نقش مهمی دارند. شباهت های بین کارکرد آشیل و اسفندیار از یک سو، و هکتور و رستم از سوی دیگر اتفاقی نیست. مقاله حاضر در صدد روشن شدن این نکته است ... ادامه مطلب »

سبک تاريخ‌نويسی شاهنامه فردوسی

زاگرس زند   چكيده برخی شاهنامه را به دلیل منظوم یا حماسی بودن و یا وجود بخش‌های اسطوره‌ای، متنی تاریخی ندانسته یا دست کم ارزش تاریخیش را کمرنگ انگاشته‌اند. این جستار به دنبال یافتن پاسخ پرسش‌هایی درباره سبک و شیوه تاریخ‌نويسی شاهنامه، شناخت ویژگی‌های تاریخ نگارانه آن و نشان دادن ارزش و جایگاه آن در روند تاریخ‌نويسی ایرانی است. در ... ادامه مطلب »

سرشت و سرنوشت آدميزاد / نگاهی روان شناسانه به شاهنامه

  سرشت و سرنوشت آدميزاد نگاهی روان‌شناسانه به شاهنامه‌ی فردوسی دکتر قدمعلی سرامی اگر بخواهيم شاهنامه را به عنوان اثري كه گذشته فرهنگ ما را مي‌نماياند و مي‌تواند در هماهنگ كردن روند هويت‌آفريني ملت ايران نقش تعيين‌كننده خود را بازي كند، همچنان مطرح نگه داريم، بايد بدانيم كه چاپ كردن‌هاي پياپي متن اين حماسه بزرگ در عين سودمندی، نمي‌تواند اين ... ادامه مطلب »

اگر شاهنامه نمی بود / محمد علی اسلامی ندوشن

اگر شاهنامه نمی‌بود…. محمّد علی اسلامی ندوشن ( برای ارج نامه‌ی دکتر جلال خالقی مطلق ) چکیده با پدید آمدن شاهنامه پشت ایران محکم شد و این اطمینان حاصل گشت که شخصیّت ملّی ایران تسخیر ناپذیر خواهد ماند چنان‌که ترک آمد، مغول آمد ولی ایران، ایران ماند و فردوسی مردی نمونه، نماد مقاومت، مظلومیبت، آزادگی، خروشندگی و کامروا در ناکامی ... ادامه مطلب »